समुदाय र परम्परा
बौद्ध परम्परामा प्रचलित नामहरू
१६२ नाम
बौद्ध परम्परामा प्रचलित १६२ नामहरू। नामहरू धेरै समुदायमा साझा हुन्छन्। नामबाट कुनै व्यक्तिको समुदाय, धर्म वा जात निश्चित गर्न सकिँदैन। छोराको नाम · छोरीको नाम
- अशोक♂Ashokशोकरहित
- राहुल♂Rahulराहुल
- सिद्धार्थ♂Siddharthaसिद्धार्थ, बुद्ध
- सुजाता♀Sujataसुजाता
- मञ्जु♀Manjuसुन्दर, मनमोहक
- प्रज्ञा♀Pragyaप्रज्ञा, बुद्धि
- कैलाश♂Kailashकैलाश पर्वत
- आनन्द♂Anandaआनन्द
- गौतम♂Gautamगौतम बुद्ध
- तारा♂♀Taraतारा
- आनन्द♂Anandआनन्द
- धर्म♂Dharmaधर्म
- करुणा♀Karunaकरुणा, दया
- सोनाम♂♀Sonamपुण्य, भाग्यशाली
- कुनाल♂Kunalकुनाल चरा, कमल
- मणि♂Maniमणि, रत्न
- आनन्द♂Aanandआनन्द
- बुद्ध♂Buddhaबुद्ध
- निमा♂♀Nimaसूर्य, आइतबार
- रत्न♂♀Ratnaरत्न
- आनन्द♂Aanandaआनन्द
- माया♂♀Mayaमाया, प्रेम
- कर्मा♂Karmaकर्म
- मिङ्मा♂♀Mingmaमंगलबारे
- पासाङ♂♀Pasangशुक्रबार
- पेमा♂♀Pemaकमल
- आङ♂♀Angअङ्ग
- दावा♂Dawaदावा, चन्द्र
- लाक्पा♂♀Lakpaबुधबारे
- मुदिता♂♀Muditaमुदिता, खुसी
- पेम्बा♂♀Pembaशनिबार
- सिद्ध♂Siddhaसिद्ध
- सुगत♂Sugatसुगत, बुद्ध
- बिप्सना♀Bipsana
- धर्म♂Dharmधर्म
- जाम्पा♀Jampaमैत्री
- ल्हाक्पा♀Lhakpaबुधबारे
- लोकनाथ♂Loknathलोकनाथ
- ङिम♀Ngimसूर्य, आइतबार
- छिरिङ♂Tseringदीर्घायु
- याङ्गी♀Yanggi
- याङ्जोम♀Yangzomयाङजोम
- आङनिमा♂Aangnimaआइतबारे
- बज्र♂Bajraवज्र
- छिरिङ♂Chhiringछिरिङ, दीर्घायु
- दीपंकर♂Dipankarदीपङ्कर
- दीपंकर♂Dipankerदीपङ्कर
- डोल्मा♂♀Dolmaतारा देवी
- कुन्साङ♂Kunsangसर्वभद्र
- मिक्मा♂Mikma
- मुनि♂♀Muniमुनि, ऋषि
- निमा♂Neemaसूर्य, आइतबार
- निम♂Nimसूर्य, आइतबार
- नोर्बु♂Norbuरत्न
- सिद्धार्थ♂Siddarthaसिद्धार्थ, बुद्ध
- सिद्धार्थ♂Siddharthसिद्धार्थ, बुद्ध
- सिद्धार्थ♂Sidharthसिद्धार्थ, बुद्ध
- सुमेरु♂Sumeruसुमेरु पर्वत
- आङ♂Aangअङ्ग
- अजन्ता♀Ajantaअजन्ता
- अमिताभ♂Amitabhअमिताभ
- अंग♂Angaअङ्ग
- आङनिमा♂Angnimaआइतबारे
- बौध♂Baudhबौद्ध
- भाइचुङ♂Bhaichung
- बिम्बिसार♂Bimbisarबिम्बिसार
- बिपासना♀Bipasanaविपश्यना
- विपश्यना♀Bipasyanaविपश्यना
- बोधिता♀Bodhitaबोधित
- बुद्ध♂Budhबुद्ध
- बुद्ध♂Budhdhaबुद्ध
- डेन्डी♂Dendiडेन्डी
- धुन्दुप♂Dhundupदोन्दुप
- दीपंकर♂Diponkarदीपङ्कर
- दोन्दुप♂Dondupसिद्धि प्राप्त
- फुर्बा♂Furbaबिहीबार
- लोब्साङ♂Lobsangअसल बुद्धि भएको
- लोप्साङ♂Lopsangअसल बुद्धि भएको
- महामाया♂♀Mahamayaमहामाया
- महासत्व♂Mahasatwoमहासत्त्व
- मिलिन्दा♂Milindaभमरा
- मिङ्जा♂Mingja
- मुक्तिनाथ♂Muktinathमुक्तिनाथ
- ङेमा♂Ngemaसूर्य, आइतबार
- निङमार♂Ningmar
- निरञ्जना♀Niranjanaनिर्मल, दुर्गा
- निर्वाण♂Nirwanनिर्वाण, मोक्ष
- नोर्देन♂Norden
- पाल्देन♂Paldenगौरवशाली
- सम्यक♂Samyakसम्यक्, उचित
- साङबु♂Sangbu
- साङ्ग्ये♂♀Sangyeसङ्गे, बुद्ध
- श्रावक♂Shrawakश्रावक
- सिद्धार्थ♂Siddharhसिद्धार्थ
- सिद्धार्थ♂Sidharthaसिद्धार्थ, बुद्ध
- सुप्रज्ञा♂Suprajnaसुप्रज्ञ
- टासी♂Tashiशुभ
- टासी♂Tasiशुभ
- टेण्डी♂Tendi
- तेन्जिङ♂Tenzingधर्मधारी
- उजेन♂Ujenउज्येन
- उपासक♂Upasakउपासक
- उष्णीष♀Ushnishउष्णीष
- उजेन♂Uzenउज्येन
- याङ्गी♀Yangi
- याञ्जी♀Yanjee
- अमिताभ♂Amitabअमिताभ
- बोध♂Bodhबोध, ज्ञान
- बोध♂Bodhaबोध, ज्ञान
- बोधेन्द्र♂Bodhendraबोधेन्द्र
- चैत्य♂Chaityaचैत्य
- छेवाङ♂Chhewangछेवाङ
- दावाजाङ्मु♀Dawajangmu
- दीपंकर♂Deepankarदीपङ्कर
- डेन्डी♂Dendyडेन्डी
- धावा♂Dhawaदावा, चन्द्र
- दोर्जे♂Dorjeवज्र
- गया♂Gayaगया
- ग्याल्जिन♂Gyaljinविजय ध्वजा
- कर्म♂Karmकर्म
मार्गदर्शन
बौद्ध परम्परामा प्रचलित अर्थपूर्ण नाम
बौद्ध परम्परामा प्रचलित नाम छान्दा यहाँका १६२ विकल्पको अर्थ तुलना गर्नुहोस्। बुद्धसँग जोडिएका नाम र प्रज्ञा, आनन्द वा करुणाजस्ता गुण जनाउने नामलाई छुट्टाछुट्टै हेर्न सकिन्छ। यी नामहरू धेरै समुदायमा साझा छन्। मन परेको नाम थरसँग जोडेर बोलेपछि मात्र अन्तिम सूची बनाउनुहोस्।
-
१६२ नामबाट छोटो सूची
मन पर्ने अर्थ भएका केही नाम टिप्नुहोस्। सूची सानो भएपछि घरका सबैसँग उच्चारण र पूरा नामको लय तुलना गर्न सजिलो हुन्छ।
-
बुद्धसँगको सम्बन्ध र बुद्धिको भाव
अशोक सँग शोकरहित र सिद्धार्थ सँग बुद्धको नामको भाव जोडिन्छ। नामको आवाजसँगै अर्थको यस्तो फरक पनि हेर्नुहोस्।
-
रोजेको हिज्जेमा एकरूपता
नेपाली र अंग्रेजीमा नाम कसरी लेख्ने भन्ने पहिल्यै तय गर्नुहोस्। घरमा बोलाउने छोटो रूप भए त्यसलाई पूरा नामसँगै सोच्नु उपयोगी हुन्छ।
बुद्धसँगको सम्बन्ध र बुद्धिको भाव
सिद्धार्थ बुद्धको नाम हो र राहुल गौतम बुद्धका छोरासँग जोडिन्छ। सुजाता बुद्धलाई खीर अर्पण गर्ने सुजाताको नाम हो। गुणको अर्थमा अशोक ले शोकरहित, मञ्जु ले सुन्दर र मनमोहक अनि प्रज्ञा ले बुद्धि जनाउँछ। इतिहास वा कथासँगको सम्बन्ध मन पर्छ कि असल गुणको सीधा अर्थ भन्नेबाट रोजाइ सुरु गर्न सकिन्छ। थप विकल्पका लागि सबै नेपाली नाम हेर्नुहोस्।
आनन्द, दया र प्रकृतिका नाम
आनन्द को अर्थ खुसी र आनन्द, करुणा को अर्थ दया र धर्म को सम्बन्ध कर्तव्य तथा सदाचारसँग छ। कैलाश पर्वतको नाम हो, तारा ले तारा जनाउँछ र गौतम गौतम बुद्धसँग जोडिन्छ। यी नामहरू धेरै समुदायमा साझा छन्। नामको अर्थ बुझेर रोज्नु उपयोगी हुन्छ, तर नामबाट व्यक्तिको धर्म वा समुदाय निश्चित हुँदैन। खोजलाई अघि बढाउन नेपाली नाम खोज्ने मुख्य पृष्ठ पनि हेर्न सक्नुहुन्छ।
अभिभावकका लागि सुझाव
- मन पर्ने अर्थ भएका ५ नाम टिपेर तिनलाई पूरा थरसँग जोडेर ठूलो स्वरमा बोल्नुहोस्।
- अशोक र कैलाश जस्ता विकल्पको आवाज मन परेपछि तिनको पूरा अर्थ पनि पढ्नुहोस्।
- घरका सबैले नाम सहजै उच्चारण गर्न सक्छन् कि भनेर सुन्नुहोस् र देवनागरी हिज्जे मिलाउनुहोस्।
- एउटा अंग्रेजी हिज्जे तय गरेर जन्मदर्ता, विद्यालय र अरू कागजपत्रमा सधैं उही रूप प्रयोग गर्नुहोस्।
प्रायः सोधिने प्रश्नहरू
बौद्ध परम्परामा प्रचलित अर्थपूर्ण नाम कुन-कुन हुन्?
अशोक सँग शोकरहित र सुजाता सँग बुद्धलाई खीर अर्पण गर्ने सुजाताको नामको भाव जोडिन्छ। यस्ता फरक अर्थ तुलना गरेपछि मन परेको नामको छोटो सूची बनाउनुहोस्।
राहुल र आनन्द को अर्थमा के फरक छ?
राहुल सँग गौतम बुद्धका छोराको नामको अर्थ जोडिन्छ भने आनन्द ले खुसी र आनन्द जनाउँछ। नामको आवाजसँगै यो भिन्नता पनि हेर्नुहोस्। परिवारलाई नजिक लाग्ने भाव छान्दा अन्तिम निर्णय सजिलो हुन्छ।
के नामबाट व्यक्तिको धर्म वा समुदाय थाहा हुन्छ?
हुँदैन। नामहरू धेरै समुदायमा साझा हुन्छन्। कुनै परम्परामा नाम प्रचलित हुनु र त्यो नाम भएका सबै व्यक्ति त्यही समुदायका हुनु फरक कुरा हो। नामबाट व्यक्तिको धर्म, समुदाय वा जात निश्चित गर्न सकिँदैन।
नेपाली र अंग्रेजी हिज्जे कसरी तय गर्ने?
नामको देवनागरी रूप पहिले स्पष्ट लेख्नुहोस्। त्यसपछि परिवारले बोल्ने उच्चारणसँग मिल्ने अंग्रेजी हिज्जे रोज्नुहोस्। एउटै नामका फरक लेखाइ हुन सक्छन्, त्यसैले सबै कागजपत्रमा एउटै रूप राख्नु उपयोगी हुन्छ।